Waarom wordt problematisch alcoholgebruik zo zelden behandeld ?

NGM2Zowat 10% van de Belgische volwassenen kampt met een problematisch alcoholgebruik, maar slechts één op de twaalf zoekt (of vindt) professionele hulp, en vaak gebeurt dat pas na gemiddeld …18 jaar! De oorzaken voor deze rampzalige situatie liggen voor een groot deel bij de maatschappij , die aan de ene kant alcoholconsumptie banaliseert en valoriseert, en anderzijds alcoholisme stigmatiseert. Toch blijken ook de zorgverleners weinig actief te zijn en zich machteloos of zelfs ontmoedigd te voelen tegenover het probleem.  Het is nochtans logisch dat vooral de huisarts, in de eerste lijn, beschouwd wordt als de best geplaatste zorgverlener om het probleem op te sporen en ter sprake te brengen.

DE « GOEDE REDENEN » VAN DE BETROKKENEN OM NIETS TE DOEN: 

De arts : 

Arts

De patiënt :

Patient_

De maatschappij : 

maatschappij

Auteurs Patriek Mistiaen en Laurence Kohn vatten de studie in enkele woorden samen:

Wij werkten nauw samen met experten van het terrein, zorgverleners, (ex)-patiënten en hulpverenigingen. Hierdoor konden wij een aantal aandachtspunten en realistische, aanvaardbare werkpistes identifiëren. Enkele daarvan hebben rechtstreeks betrekking op de zorgverleners van de eerste lijn :

  • Gebrek aan informatie vanwege -en vaak ontkenning door- de personen met problematisch alcoholgebruik:
    De huisartsen zijn bij de best geplaatsten om deze personen te sensibiliseren , door hen bijvoorbeeld systematisch te vragen naar hun alcoholconsumptie. Voor tabaksgebruik is deze vraag heel gewoon geworden. Waarom zou hetzelfde dan niet mogelijk zijn voor alcohol ? De huisartsen zouden ook affiches en brochures in hun wachtzaal kunnen hangen/leggen.
  • Onvoldoende opleiding van de eerstelijnszorgverleners : talrijke studies tonen aan dat vele zorgverleners onvoldoende kennis hebben over problematisch alcoholgebruik en over de manier waarop zij het delicate onderwerp bij hun patiënten ter sprake kunnen brengen. Wij denken daarom dat zowel basisopleiding als permanente vormingen specifieke modules moeten bevatten over de opsporing van problematisch alcoholgebruik en over korte interventies. Bij Domus Medica en SSMG zijn zulke modules al beschikbaar, de huisartsen moeten nu worden aangemoedigd om er gebruik van te maken.
  • Tijdsgebrek bij de huisartsen voor complexe consultaties : een consultatie waarbij problematisch alcoholgebruik wordt besproken vraagt meestal meer tijd. Een betere financiering voor landurige consultaties, naar het voorbeeld van de « kankerconsultaties » of de consultaties voor chronische aandoeningen, kan daarom bijdragen tot een betere opsporing en aanpak van problematisch alcoholgebruik.
  • Behandelingen kampen met plaats-en diversiteitsgebrek : De psychiatrie is vaak de enige behandeling die men een patiënt met een ernstig alcoholprobleem aanbiedt, en de wachttijden zijn vaak lang. Wij stellen voor om het zorgaanbod te verruimen tot andere domeinen, door de eerste lijn (huisartsen, psychologen, verpleegkundigen, sociaal assistenten,…) meer te betrekken. Zo kan men gespecialiseerde multidisciplinaire consultatieteams organiseren, naar dewelke de huisartsen personen met een problematisch alcoholgebruik vlotter kunnen doorverwijzen, of die de eerste lijn kunnen ondersteunen en adviseren.

Bij een uitbreiding van het zorgaanbod kunnen ook nieuwe zorgvormen worden aangemoedigd, zoals websites of applicaties voor een online ondersteuning. De organisaties die zich bezighouden met gezondheidspromotie hebben dergelijke tools trouwens al ontwikkeld. Ze geven ook informatie over wat problematisch alcoholgebruik eigenlijk inhoudt. Voor een voorbeeld, zie www.alcoholhulp.be.

CONTACTPERSOON
Gudrun Briat (NL)
+32 (0)2 287 33 54
+32 (0)475 274 115
JAARVERSLAG
Published on: 
19-07-2017